İSG Risk Değerlendirmesi · 5×5 Matris
Sağlık — Ameliyathane5×5 Matris Risk Analizi Örneği
Şifa Özel Hastanesi Sağlık Hizmetleri A.Ş.
Ameliyathane ve Yoğun Bakım · Yataklı hastane sağlık hizmetleri
- NACE Kodu
- 86.10.05
- Tehlike Sınıfı
- Çok Tehlikeli
- Risk Maddesi
- 114 adet
- Revizyon
- Rev 1
- Tarih
- 4 Haziran 2026
- Yöntem
- 5×5 Matris
Şablon — doğrudan kullanılamaz. Bu örnek AI üretimli sektörel temsildir; sahaya inilerek hazırlanan, İSG uzmanı denetiminden ve işveren onayından geçen analizin yerine geçemez (6331 sayılı Kanun Md.10).
Önemli — Hukuki Bilgilendirme
Bu örnek doğrudan kullanılamaz; ancak sahaya inilip uzman denetiminden ve işveren onayından geçmiş bir analiz, gerçek bir risk değerlendirmesi sayılır.
6331 sayılı İSG Kanunu Md.10 her risk analizinin o işyerine özgü hazırlanmasını ister; sahanın gerçek tehlikelerini ve risklerini barındırmalıdır. Bu sayfada gördüğünüz dosya, Riskmatik AI tarafından sektörel temsiliyet amacıyla üretilmiş bir şablon. Gerçek bir firmayı, gerçek bir çalışanı ya da yaşanmış bir olayı temsil etmiyor.
Hata içerebilir: AI çıktısı uzman gözünden geçirildi, ancak tehlikelerin sınıflandırması, risk skorları ve önlem önerileri sektörel bir ortalamadır. Sizin sahanızın gerçek durumunu birebir yansıtmayabilir; eksik kalemler ya da yanlış skorlar bulunabilir. Kullanırken kendi atölyenize yeniden uyarlamak şart.
Doğru kullanım
- ▸Sahaya inilerek işyerinin gerçek tehlikeleri tespit edilmeli
- ▸A, B veya C sınıfı İSG uzmanı denetiminden geçmeli (6331 Md.8)
- ▸İşveren veya işveren vekili imzası alınmalı (Md.6)
- ▸Bölüm/proses bazlı ayrı analiz yapılmalı (Md.7)
- ▸Çalışan temsilcisi süreçte yer almalı (Md.5.4)
Yapmayın
- ▸Bu PDF'i doğrudan kopyalayıp kendi firma adınızla yayınlamak
- ▸Sektör örneğini sahaya inmeden referans saymak
- ▸Hata veya eksik içerebileceğini gözardı etmek
- ▸Uzman denetimi olmadan denetime sunmak
Bu örnek üzerinden alınacak kararların sorumluluğu kullanıcıya aittir. Riskmatik, AI üretimi içeriğin doğruluğu, tamlığı veya yasal uygunluğu için garanti vermez. Detaylı yasal çerçeve için Sorumluluk Reddi Beyanı sayfasını inceleyiniz.
Bu Analizden Çıkan Veri
Bu 5×5 Matris analizi 114 risk maddesi içeriyor; madde frekansında en sık tehlike kategorisi Kimyasal (%21,1 · 24 madde). Ameliyathane tek bir tehlike grubu üzerinden anlatılabilecek bir bölüm değil; kimyasal (anestezik gaz, dezenfektan), biyolojik (kan ve vücut sıvısı maruziyeti), elektriksel (yüksek voltajlı ekipman), mekanik ve psikososyal (vardiya, kritik karar baskısı) kalemler iç içe geçer. Dağılımın bu kadar dengeli olması, çok-kaynaklı risk profilinin işaretidir.
PDF Önizleme
Raporun tamamını sayfada görüntüle
PDF yükleniyor...
Yukarıdaki PDF gerçek Riskmatik raporudur. Aynısını kendi firmanız için AI ile saniyeler içinde üretebilirsiniz.
Sektörel Risk Profili
Sağlık — Ameliyathane sektörünün karakteristik tehlikeleri ve mevzuat çerçevesi
Hastane, 6331 sayılı Kanun ve Sağlık Bakanlığı'nın Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği'nin kesişiminde özel olarak düzenleniyor. Ameliyathanede sahada karşılaşılan başlıca riskler şöyle: anestezik gazlara solunum maruziyeti (sınır değerler için Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda İSG Yönetmeliği Ek-1 ile 6331 Md.10 esas), kan ve vücut sıvısı temasıyla biyolojik etken bulaşı (HBV, HCV, HIV; Biyolojik Etkenlere Maruziyet Yönetmeliği), iyonlaştırıcı radyasyon (özellikle skopik C-kollu cihazlar), keskin-delici alet yaralanmaları, elektrocerrahi arkı ve nadir ama yıkıcı bir senaryo olarak oksijen zenginleşmiş ortamda yangın. Bunlara psikososyal yük ekleniyor: vardiya, sürekli kritik karar baskısı, uzun saat. Ergonomik olarak da uzun süre ayakta operasyon, mikrocerrahi tipinde ince motor tekrarı kas-iskelet yorgunluğu kaynağı. Çalışan Temsilcisi katılımı (özellikle ameliyathane hemşire ekibi), Çalışanların İSG Eğitimleri Yönetmeliği kapsamında periyodik tazeleme ve işyeri hekiminin düzenli tarama programı bu sektörde denetimin "altın testi" diyebileceğimiz unsurlar.
Sektörel Risk Profili · Frequency Analysis
Sağlık — Ameliyathane Sektöründe En Sık 5 Tehlike Kategorisi
Aşağıdaki dağılım Riskmatik AI ile bu sektörde üretilmiş gerçek risk maddelerinin kategori bazında frekans analizinden türetilmiştir. Sıralama yüksek frekanslı kategorilere göredir.
Kimyasal
%21.1 · 24 maddeMax: YüksekToksik gaz, asit, çözücü, toz
Bu kategorideki örnek tehlikeler
- ▸Reaktif kimyasallara maruziyet
- ▸Gebe çalışan için kimyasal maruziyet
- ▸Sitotoksik ilaç maruziyeti
Fiziksel
%16.7 · 19 maddeMax: OrtaGürültü, titreşim, ışınım, sıcaklık, basınç
Bu kategorideki örnek tehlikeler
- ▸İyonize radyasyon maruziyeti
- ▸Güçlü manyetik alan
- ▸Radyasyon sızıntısı
Mevzuat & Organizasyonel
%14 · 16 maddeMax: YüksekSağlık muayenesi, eğitim, kayıt, acil durum eksikliği
Bu kategorideki örnek tehlikeler
- ▸Engelli çalışanın tahliye gecikmesi
- ▸Sağlık gözetimi eksikliği
- ▸Eğitim eksikliği
Biyolojik
%12.3 · 14 maddeMax: YüksekBakteri, virüs, mantar, alerjen
Bu kategorideki örnek tehlikeler
- ▸Enfekte hasta ile temas
- ▸Enfekte numunelerle temas
- ▸Hava yoluyla bulaşan patojenler
Mekanik
%11.4 · 13 maddeMax: YüksekKesici, dönen parça, sıkışma, çarpma
Bu kategorideki örnek tehlikeler
- ▸Hastaların ani hareketleri veya sedye çarpması sonucu yaralanma
- ▸Kesici aletlerle yaralanma
- ▸Kesici ve delici alet yaralanmaları
Frequency analysis kaynağı: Riskmatik RiskAnaliziMaddesi.tehlikeKategorisi (ISO 45001 Md.6.1.2 + Risk Değ. Yön. Md.8 taksonomisi).
Analiz Metodolojisi · Yapısal Veri
Bu analiz nasıl hazırlandı, hangi parametrelerle çalışıyor
Riskmatik risk analizleri kalıp Excel tablosu değil — yapılandırılmış kayıt. 5×5 Matris yöntemiyle hazırlanmış 114 maddenin her biri için olasılık, şiddet, kontrol hiyerarşisi, sorumlu kişi, termin tarihi ve özel risk grubu bilgisi tutulur. Aşağıdaki tablo bu örneğin tüm metodoloji parametrelerini şeffaf eder.
| Parametre | Bu örnekteki değer | Kaynak / Standart |
|---|---|---|
| Yöntem | 5×5 Matris — Olasılık × Şiddet (R = O × Ş) | BS 8800 + ISO 31000 risk matrix pattern |
| Madde sayısı | 114 risk maddesi (Rev 1) | Tarih: 04 Haziran 2026 |
| Risk skor formülü | Olasılık × Şiddet (R = O × Ş) | Skor aralığı 1 → 25 |
| Risk sınıflandırması | 5 sınıf — Düşük (1-3) · Orta (4-6) · Yüksek (8-12) · Çok Yüksek (15-16) · Tolere Edilemez (20-25) | Yöntem standardı |
| Şiddet yaklaşımı | Sabit — şiddet 1-5 statik ölçek (önlem olasılık ve maruziyet üzerinden çalışır) | ISO 45001 Md.8.1.2 |
| Önlem öncesi / sonrası | Çift skor — her madde için mevcut önlem sonrası artık risk hesaplanır | ISO 45001 Md.6.1.4 + Risk Değ. Yön. Md.9 |
| Kontrol hiyerarşisi | 5 katman — Eliminasyon → İkame → Mühendislik → İdari → KKD (sırayla denenir) | ISO 45001 Md.8.1.2 + 6331 Md.5.b |
| Tehlike kategorisi | Mekanik · Elektrik · Kimyasal · Fiziksel · Biyolojik · Ergonomik · Psikososyal · Yangın/Patlama · Yüksekte Çalışma · Kapalı Alan | Risk Değ. Yön. Md.8 (10 ana kategori) |
| Önlem takibi | Aktif — her madde için sorumlu kişi + termin tarih + Düzeltici Faaliyet (DF) bağlantısı | ISO 45001 Md.10.2 + 6331 Md.10 |
| Etkilenen kişi grupları | Çalışan · Ziyaretçi · Yüklenici/Alt İşveren · Komşu işyeri · Halk (madde bazlı işaretlenir) | 6331 Md.4.f |
| Özel risk grupları | Gebe/emziren · 18 yaş altı genç çalışan · Engelli · Kronik hastalığı olan (ayrıca değerlendirme zorunlu) | 6331 Md.10 + Risk Değ. Yön. Md.5 |
| Kayıt formatı | Yapılandırılmış RiskAnaliziMaddesi tablosu (Prisma) — denetimde sorgu, filtre, raporlama mümkün | ISO 45001 Md.7.5.3 |
Tablodaki tüm parametreler örnek PDF rapor üzerinde madde madde uygulanmış halde görülebilir.
Mevzuat Periyotları · 6331 Sayılı Kanun
Sağlık — Ameliyathane için yasal periyot ve zorunluluklar
Yataklı hastane sağlık hizmetleri faaliyeti Çok Tehlikeli sınıfında yer alır. Aşağıdaki tablo İSG mevzuatından türetilmiş yasal periyot ve zorunlulukları gösterir. Bu periyotlar denetim sırasında müfettişin ilk kontrol ettiği başlıklardır.
| Konu | Çok Tehlikeli | Tehlikeli | Az Tehlikeli | Mevzuat |
|---|---|---|---|---|
| Risk Analizi Yenileme Periyodu | 2 yılda bir | 4 yılda bir | 6 yılda bir | İSG Risk Değ. Yön. Md.12 |
| İSG Uzmanı Sınıfı | A Sınıfı | B veya A Sınıfı | C, B veya A Sınıfı | 6331 Md.8 + İSG Prof. Yön. |
| İSG Uzmanı Çalışma Süresi (kişi başı/ay) | 40 dakika | 20 dakika | 10 dakika | İSG Hizmetleri Yön. Md.12 |
| İşyeri Hekimi Çalışma Süresi (kişi başı/ay) | 15 dakika | 10 dakika | 5 dakika | İşyeri Hekimi Yön. Md.12 |
| Çalışan Eğitim Saati (yıllık) | 16 saat (yılda 1) | 12 saat (2 yılda 1) | 8 saat (3 yılda 1) | Çalışanların İSG Eğitim Yön. |
| Acil Durum Tatbikatı | Yılda en az 1 | Yılda en az 1 | Yılda en az 1 | Acil Durum Yön. Md.13 |
Otomatik Takip
Riskmatik bu periyotları sektörünüze göre takvime alır ve süresi yaklaşınca uyarır.
İhlal Riski
Periyot aşımı denetimde idari para cezası ve kapatma gerekçesidir (6331 Md.26).
Yöntem Rasyonu
Neden bu sektörde 5×5 Matris?
5×5 Matris hastane yönetimi ve hemşire ekibi gibi mühendislik dışı kadroda hızlı kavranıyor. Tablo yapısı eğitim materyaline doğal monte oluyor; ISO 9001 kalite sistemi entegre denetim formlarına, Sağlık Bakanlığı'nın hizmet kalite standartları (SAS) akreditasyon dokümantasyonuna da kolay yerleşiyor. Pratiklik ile kurumsal uyumun bu çift faydası yöntemi sağlık tesislerinde yaygın bir tercih haline getiriyor.
Sektörel Mevzuat Haritası
Sağlık — Ameliyathane için yasal yükümlülükler
Biyolojik Etkenlere Maruziyet Risklerinin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik
RG 28678 / 15.06.2013
HBV, HCV, HIV gibi kan yoluyla bulaşan etkenler için maruziyet sınıflandırma, aşılama programı, post-exposure protokol ve sağlık gözetimi yükümlülükleri.
Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda İSG Yönetmeliği
RG 28733 / 12.08.2013
Anestezik gaz, dezenfektan, sterilizasyon gazları için maruziyet sınır değerleri (Ek-1), aktif tahliye sistemi ve periyodik ortam ölçüm zorunluluğu.
Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği
Sağlık Bakanlığı
Hastane organizasyonu, ameliyathane mimari + altyapı standartları, enfeksiyon kontrol komitesi yapısı, atık yönetimi zinciri.
Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği
RG 29959 / 25.01.2017
Enfekte (kırmızı poşet), kesici-delici (sert konteyner), patolojik atık ayrıştırma, lisanslı bertaraf firma + izlenebilirlik kayıtları. 18.08.2022 tarihli RG 31927 değişiklikleri yürürlüktedir.
Müfettiş Denetiminde
Bu sektörde denetçinin sıkça sorduğu sorular
Kesici-delici alet yaralanmalarının önlenmesi için hangi mühendislik kontrolleri uygulanıyor?
Önlem sırası: güvenli tasarımlı (otomatik geri çekilen iğne, koruyucu kılıflı bisturi) cihazlar tercih edilir, sert duvarlı sharps konteynerleri her noktaya yerleştirilir. Yaralanma sonrası post-exposure protokol uygulanır: yara temizleme, kaynak hasta serolojik test, HBV aşı boost, ARV profilaksi (HIV temasında) ve 6 haftalık serolojik takip kayıt altına alınmalı.
Anestezik gaz maruziyeti nasıl ölçülüyor ve sınır değerlere uyum sağlanıyor?
Aktif tahliye (waste anesthetic gas system, WAGS) tüm ameliyat odalarında zorunludur. Çevresel ölçüm pasif veya aktif örnekleyici ile yapılır. Sınır değerler için: N2O 25 ppm TWA, halothan 2 ppm, isofluran/sevofluran 0,5 ppm uluslararası referans (NIOSH). Yıllık ölçüm raporları işyeri hekimi dosyasında saklanır.
Tıbbi atık ayrıştırma + bertaraf zinciri kayıt altında mı?
Atık türüne göre renk kodu uygulanmalıdır: kırmızı poşet (enfekte/biyolojik), siyah (genel), pembe (radyoaktif), kesici-delici için yırtılmaz sert konteyner. Lisanslı bertaraf firmasıyla sözleşme + her teslimat için manifesto formu (ulusal atık takip sistemi UATF) zorunludur. Müfettiş manifesto eksiklerini ciddiye alır.
Vardiya sistemi ve psikososyal yük nasıl yönetiliyor?
6331 Md.18 sağlık gözetimi kapsamında işyeri hekimi periyodik muayenelerinde psikososyal yük değerlendirilmelidir. Çok-vardiyalı çalışanlarda 24 saatten uzun kesintisiz nöbet kısıtlaması, vardiya rotasyonunun saat yönü uyumlu olması, sağlık çalışanı temsilcisinin (özellikle ameliyathane hemşiresi) geri bildirim toplama mekanizması ve yıllık yorgunluk anketi belgelenmelidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu Örneğe ve Yönteme Dair
Sağlık — Ameliyathane sektöründe Fine-Kinney mi 5×5 Matris mi tercih edilir?
Sağlık — Ameliyathane gibi çok tehlikeli işyerlerinde İSG Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği her iki yöntemi de kabul eder; mevzuatta birinin öncelikli olduğuna dair bir hüküm yok. Fine-Kinney olasılık, frekans ve şiddet üçlüsüyle daha granüler skor verir, vardiya boyunca tekrar eden hatlarda incelikli bir ayrım yapar. 5×5 Matris ise olasılık ile şiddet ikilisinden çıkan hızlı bir görsel tablo sunar; saha brifinginde ya da denetçi karşısında kavraması saniyeler alır. Aynı sektör için iki yöntemle hazırlanmış raporları bu sayfada yan yana inceleyip kendi atölyenize hangisinin oturduğuna karar verebilirsiniz.
Sağlık — Ameliyathane risk analizi ne zaman yenilenir?
6331 sayılı Kanun ile İSG Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği Md.12 çok tehlikeli işyerleri için en geç **2 yıl** yenileme periyodu tanımlar. Süre dolmadan da yenileme zorunlu olabilir. Yeni makine kurulumu, üretim sürecinde köklü değişiklik, geçirilen iş kazası, meslek hastalığı tanısı ve ölçüm sonucunun sınır değeri aşması bu tetikleyicilerin başlıcaları. Riskmatik bu olaylar gerçekleştiğinde sayfanızda otomatik bildirim ile yenileme hatırlatması açar.
Bu sektörde kaç risk maddesi yeterli sayılır?
Mevzuat minimum madde sayısı dayatmaz. Müfettiş "kapsayıcılık" arar; yani işin bütün faaliyetleri ile sektörün karakteristik tehlikeleri analize girmiş mi sorusu sorulur. Bu örnekte Sağlık — Ameliyathane için 5×5 Matris yöntemiyle **114 risk maddesi** belirlendi. Kapsamlı analizler genelde 50-150 madde aralığında dolaşır. Çok düşük sayı eksik kapsama göstergesi olabilir; çok yüksek sayı ise aynı tehlikenin parçalanarak yazılmış olduğunu işaret edebilir. Doğru sayı, sahanın ne anlattığı sorusunun cevabıdır.
Risk analizi ekibinde işveren vekili zorunlu mu?
İSG Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği Md.6 ekibin iskeletini açık biçimde tanımlar. İşveren ya da işveren vekili (kararı imzalayacak otorite), iş yerinin tehlike sınıfına uygun A, B veya C sınıfı İSG uzmanı, iş yeri hekimi (yönetmelik gerektirdiği durumlarda), destek elemanları ve çalışan temsilcisi. İşveren vekilinin katılımı yasal zorunluluktur; eksik kalırsa analiz denetimde geçersiz sayılabilir. Riskmatik ekip kurarken bu rolleri zorunlu alan olarak istediği için sahada bu pozisyonlardan birinin atlanması yapısal olarak mümkün değil.
Aynı firmada birden fazla bölüm varsa tek analiz mi yeter?
Hayır, tek bir genel analiz yeterli değildir. İSG Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği, risk değerlendirmesinin işyerinin bütününü kapsayacak şekilde bölüm/proses ayrımıyla ele alınmasını gerektirir. Şifa Özel Hastanesi Sağlık Hizmetleri A.Ş. örneğinde bu rapor yalnızca **Ameliyathane ve Yoğun Bakım** bölümünü kapsıyor; idari ofis, depo veya lojistik gibi farklı bölümler için ayrı analiz hazırlanması gerekir. Tek dokümanla geçilmek istendiğinde hem denetim aşamasında geri çevrilebiliyor hem de bölüm-spesifik tehlikeler dosyada görünmez kalıyor. Riskmatik her bölüm için bağımsız analiz, ayrı revizyon takvimi ve yenileme bildirimi tutar.
5×5 Matris yönteminde risk seviyesi nasıl belirlenir?
5×5 Matriste hesap basittir: **Olasılık (1-5) × Şiddet (1-5) = Risk Skoru** ve sonuç 1-25 aralığında çıkar. Sınıflandırma şöyle: 1-4 "düşük", 5-9 "orta", 10-15 "yüksek", 16-25 "çok yüksek" ya da "kabul edilemez". Sağlık — Ameliyathane örnek raporunda her tehlikenin matris üzerindeki yerini ve önlem sonrası kaydığı yeni hücreyi yan yana takip edebilirsiniz; bu görsel kayma denetçi karşısında "ne yaptık" sorusuna en hızlı cevap.
Aynı Sektör · Farklı Yöntem
Sağlık — Ameliyathane için Fine-Kinney ile karşılaştırın
Fine-Kinney
Sağlık — Ameliyathane — Fine-Kinney
134 risk maddesi · NACE 86.10.05
İlgili Ücretsiz Araçlar
Sağlık — Ameliyathane işyerleri için ek araçlar
NACE Kodu Sorgulama
NACE 86.10.05 ve ilgili 5 faaliyet kodu, 33211 sayılı 2026 tebliği uyumu, PDF rapor.
Yasal Yükümlülük Hesaplayıcı
İSG uzmanı sınıfı, kurul, çalışan temsilcisi, eğitim ve tatbikat periyotları — 33212 sayılı 2026 yön. uyumlu.
KKD Seçim Yardımcısı
Risk kategorilerinden uygun kişisel koruyucu donanım + EN/ISO standart eşleştirme + tedarik PDF.
Benzer Sektörler · Aynı Tehlike Sınıfı
Çok Tehlikeli sınıfından diğer örnekler
Riskmatik Araçları + Rehberler
Bu sektörde işiniz devam ederken kullanılabilecek kaynaklar
NACE Kodu Sorgulama 2026
Tehlike sınıfı + yasal yükümlülükler
KKD Listesi Oluşturucu
Risk tipine göre KKD önerisi (PDF)
Yasal Yükümlülük Hesaplayıcı
İSG uzmanı süresi, kurul, eğitim
Periyodik Kontrol Formu
Forklift, vinç, kompresör PDF
Risk Değerlendirmesi Nasıl Yapılır
Adım adım rehber
Fine Kinney Yöntemi
R = O × F × Ş hesaplaması
ISO 45001 Nedir
İSG yönetim sistemi rehberi
Kendi Sağlık — Ameliyathane Risk Analizini AI Yardımıyla Hazırla
Bu örnek Riskmatik AI tarafından üretildi. Kendi firmanız için aynı kalitede 5×5 Matris raporunu birkaç dakikada hazırlayabilirsiniz — sektörel taksonomi, kontrol önerileri ve PDF + Excel çıktı dahil.
Kredi kartı gerekmez · 5 dakikada hazır risk analizi