Ahşap İşleme Makineleri Güvenli Kullanım Talimatı

AMAÇ VE KAPSAM

Bu talimat; planya, freze (spindle) ve kalınlık makinesi gibi ahşap işleme makinelerinin güvenli kullanımını ve dönen bıçak kaynaklı kesik-kapılma, geri tepme (kickback), fırlayan parça ile ahşap tozu risklerine karşı önlemleri tanımlar. Bu makineleri kullanan çalışanları kapsar.

KULLANIM ÖNCESİ

• Bıçak koruma siperinin takılı, bıçakların keskin ve sağlam olduğunu kontrol edin.
• İtici çubuk/takoz ve baskı elemanlarını hazır bulundurun; toz emme (aspirasyon) sistemini çalıştırın.
• Koruyucu gözlük, kulaklık ve toz maskesi kullanın; uzun saçı toplayın, bol giysi ve eldiven bulundurmayın.
• İş parçasını dayamaya/kılavuza göre konumlandırın.

KULLANIM SIRASINDA

• ELDİVEN KULLANMAYIN. Küçük/kısa parçalarda eli bıçağa yaklaştırmayın; itici çubuk kullanın.
• Parçayı düzgün ve kontrollü ilerletin; ani bastırmayın (geri tepme riski) ve bıçak dönüş yönünün karşısında durmayın.
• Bıçak koruma siperini kaldırmayın; bıçak dönerken sıkışan parçaya elle müdahale etmeyin.
• Toz emme sistemi açık kalsın; ortamda tutuşturucu kaynak bulundurmayın.

KULLANIM SONRASI

• Makineyi durdurun, bıçak tamamen durmadan parçaya/talaşa dokunmayın.
• Enerjiyi kesin; tozu aspirasyon/fırça ile temizleyin (basınçlı hava ile ÜFLEMEYİN — toz yayılır/patlama riski).
• Bıçak ve siperi kontrol edip arızayı amirinize bildirin.

YAPILMASI YASAK OLANLAR

• Bıçak koruma siperini sökmek YASAKTIR.
• Eldivenle çalışmak ve küçük parçaları itici çubuk olmadan işlemek yasaktır.
• Toz emme sistemi kapalıyken çalışmak ve tozu basınçlı hava ile temizlemek yasaktır.
• Dönen bıçağa elle müdahale ve yetkisiz kişinin kullanması yasaktır.

ACİL DURUM

Bu talimat 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği esas alınarak hazırlanmıştır. Ahşap işleme makinelerinde bıçak koruma siperi, itici çubuk ve toz emme (aspirasyon) zorunludur; dönen parçalarda eldiven yasaktır.

• Kesik/kapılma veya yaralanmada makineyi ACİL STOP ile durdurun ve enerjiyi kesin.
• Kanamayı basınçla durdurun; ilkyardım uygulayın ve 112'yi arayın; kopan parça varsa saklayın.
• Toz kaynaklı yangın/patlamada uygun söndürücü kullanın, ortamı terk edip itfaiyeye haber verin.