Acil Durum Planı · İEYEP (RG 28681)
Taş ve Maden Ocağı — Acil Durum Planı Örneği
Açık ocak taş/mermer işletmelerinde patlatma (dinamit) kaynaklı kaza, şev kayması, kaya düşmesi ve iş makinesi devrilmesi başlıca acil durumlardır. Bu örnek plan, patlatma güvenliği ve tahliye yöntemlerini çok tehlikeli sınıf için İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelik (RG 28681) kapsamında düzenler.
Bu örnek Riskmatik ile üretildi. Kayıt zorunluluğu yok — referans/eğitim amaçlı.
Bu bir örnek/şablondur. Acil durum planı işyerine özgü hazırlanmalı, sahadaki gerçek tehlikeler ve bina koşulları temel alınarak İSG uzmanı denetiminde tamamlanmalıdır (İEYEP RG 28681). Doğrudan kopyalanması denetim geçerliliği taşımaz.
Plan Kapsamı
Bu planda ele alınan acil durumlar
Her acil durum için önleyici/sınırlandırıcı tedbirler, müdahale ve tahliye yöntemleri, görevli ekipler ve iletişim listesi plana dahildir (İEYEP Md. 8-15).
Sektörel Acil Durum Profili
Taş ve Maden Ocağı sektörünün karakteristik acil durumları ve mevzuat çerçevesi
Açık ocak taş, mermer ve agrega işletmeleri; kontrollü patlatma, yüksek şevler, sürekli hareket eden ağır iş makineleri ve patlayıcı madde depolamasının bir arada yürüdüğü, acil durumun çoğu kez aniden ortaya çıktığı sahalardır. İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelik (RG 28681) Md. 8, acil durumların ocağın gerçek koşullarına göre belirlenmesini ister; açık ocakta bu liste patlatma alanı, basamak geometrisi ve makine trafiği ekseninde kurulmak zorundadır. Öne çıkan acil durumlar: patlatma sırasında erken/geç ateşleme ve emniyet mesafesine uyulmaması kaynaklı kaza, ağırlaşan veya su alan şevin kayması ve basamağın göçmesi, üst basamaktan kaya düşmesi ve yuvarlanması, dik yokuş ve gevşek zeminde kamyon/ekskavatör devrilmesi, patlayıcı madde deposunda yangın/patlama ve akaryakıt-makine kaynaklı yangın. Bu nedenle plan; Maden İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği’nin patlatma, şev güvenliği ve makine trafiği hükümleriyle, toz için Tozla Mücadele Yönetmeliği’nin gereğini birlikte ele almak zorundadır. Acil durum ekipleri (söndürme, kurtarma-tahliye, ilk yardım, koruma) Md. 11 uyarınca görevlendirilir; çok tehlikeli sınıfta tatbikat yılda en az bir kez yapılır (Md. 13) ve plan en geç iki yılda bir yenilenir (Md. 14). Müfettişin ilk baktığı nokta, patlatma öncesi alan boşaltma ve siren-uyarı düzeninin yazılı tanımlı olması, ateşleyici belgesi, patlayıcı madde deposu izinleri ve şev/basamak ölçülerinin projeye uyup uymadığıdır.
Sektörel Mevzuat Haritası
Taş ve Maden Ocağı acil durum planı için yasal yükümlülükler
İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelik
RG 28681 / 18.06.2013
Acil durumların belirlenmesi (Md.8), önleyici/sınırlandırıcı tedbirler (Md.9), planın hazırlanması ve asgari içeriği (Md.10), ekiplerin görevlendirilmesi (Md.11), tatbikat (Md.13 — yılda en az bir) ve yenileme (Md.14 — çok tehlikeli sınıfta en geç 2 yıl) yükümlülükleri doğrudan bu yönetmelikten gelir.
Maden İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği
Açık ocakta patlatma güvenliği, patlayıcı madde depolama ve kullanımı, şev/basamak geometrisi, kaya düşmesine karşı tedbirler ve iş makinesi trafiği kurallarını düzenler; taş ocağı acil durum planının çekirdek dayanağıdır.
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği
Ekskavatör, kamyon, loder ve delici gibi iş makinelerinin periyodik kontrolü, yetkili operatör ve devrilmeye karşı korumalı (ROPS) kabin gibi güvenli kullanım şartlarını belirler; makine devrilmesi acil durumunun yasal çerçevesidir.
Tozla Mücadele Yönetmeliği
Kırma-eleme ve patlatma kaynaklı silis/taş tozu için ölçüm, bastırma (sulama) ve maruziyet sınır değerlerine uyumu düzenler; toz bulutuyla görüş kaybı ve uzun vadeli sağlık riskinin kontrol dayanağıdır.
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu
RG 28339 / 30.06.2012
Md.11-12, işverene acil durum planı hazırlama, ekip kurma, tahliye ve ilk yardım organizasyonu ile tatbikat yükümlülüğünün şemsiye yasal dayanağıdır.
Müfettiş Denetiminde
Bu sektörde acil durum planı denetiminde sıkça sorulanlar
Patlatma öncesi alan boşaltma ve uyarı (siren) düzeni yazılı olarak tanımlı mı?
Maden İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği uyarınca her patlatmadan önce emniyet mesafesindeki tüm çalışan ve makineler güvenli alana çekilmeli, siren/işaretle uyarı yapılmalı ve atış belgeli ateşleyici tarafından gerçekleştirilmelidir. Müfettiş, patlatma planını, alan boşaltma prosedürünü ve ateşleyici belgesini kontrol eder; sözlü/kayıtsız yürütülen patlatma ağır bir denetim bulgusudur.
Şev ve basamak ölçüleri projeye uygun mu; kaya düşmesine karşı tedbir var mı?
Açık ocakta şev açısı ve basamak yüksekliği/genişliği onaylı projeye uygun olmalı; gevşek kaya temizliği (scaling), bariyer ve gözetim ile kaya düşmesi/şev kayması riski kontrol altında tutulmalıdır. Projeden sapan, dikleşmiş veya su alan şevler göçük ve kaya düşmesi acil durumunun başlıca nedenidir ve müfettişin saha incelemesinde öncelikli baktığı konudur.
Patlayıcı madde deposu izinli mi ve güvenli şekilde işletiliyor mu?
Patlayıcı maddeler yalnızca izinli, mevzuata uygun depoda saklanmalı; giriş-çıkış kayıtları tutulmalı ve depo yangın/patlama riski gözetilerek yerleştirilmelidir. Acil durum planında depo yangını ve patlaması için ayrı müdahale ve geniş tahliye senaryosu bulunmalıdır; izinsiz veya kayıtsız patlayıcı madde bulundurulması en ağır bulgulardan biridir.
İş makinelerinin periyodik kontrolleri ve operatör belgeleri tam mı?
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği, ekskavatör, kamyon ve loder gibi makinelerin periyodik kontrolünü ve yalnızca belgeli operatörlerce kullanılmasını ister. Çok tehlikeli sınıf bu ocakta tatbikat yılda en az bir kez yapılır (Md.13), plan en geç iki yılda bir yenilenir (Md.14). Süresi geçmiş kontrol raporu veya belgesiz operatör doğrudan eksiklik sayılır ve devrilme kazalarının başlıca nedenidir.
Kendi Taş ve Maden Ocağı acil durum planınızı üretin — ve yaşatın
Bu örnek bir başlangıç. Riskmatik firmanıza özgü acil durum planını yapay zeka ile üretir; tatbikatları takip eder, yıllık yenileme tarihinde hatırlatır, kat planlarını ekler. İndirilip elle güncellenen bir dosya değil — yaşayan bir plan.
Kendi Acil Durum Planınızı Üretin — Statik Dosya Değil, Yaşayan Sistem
Bu örnek Riskmatik ile üretildi. Kendi firmanız için aynı kalitede acil durum planını birkaç dakikada üretin — sonra tatbikatları takip edin, yıllık yenileme tarihinde hatırlatılsın, kat planları ve ekiplerle canlı bağ kursun.
Kredi kartı gerekmez · Dakikalar içinde üret · Tatbikatları takip et
İlgili Sayfalar
Riskmatik İSG Yazılımını Keşfedin
İSG Yazılımı
Risk analizi, saha gözlem, eğitim ve denetim hazırlığını tek sistemde toplayan İSG yönetim yazılımı.
ISO 45001 Yazılımı
Her kaydı ilgili ISO 45001 maddesine bağlayan, denetime hazır doküman yönetimi.
Yapay Zeka Destekli Risk Analizi
Uzman tetikler, yapay zeka taslağı üretir, uzman onaylar — denetim kanıt zinciriyle çalışan hibrit akış.
Tek Uzman ve OSGB İçin
Çok firmaya hizmet veren İSG uzmanının tüm firma portföyünü tek panelden yönetmesi.