İSG-KATİP, açılımı İş Sağlığı ve Güvenliği Kayıt, Takip ve İzleme Programı olan, T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na ait elektronik bir sistemdir. İşyerlerinin işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı ile yaptığı atama sözleşmeleri, OSGB'lerin personel görevlendirmeleri ve İSG profesyonellerinin sertifika vizeleri bu sistem üzerinden kayıt altına alınır.
Sistem, e-Devlet Kapısı ile entegre çalışır ve isgkatip.csgb.gov.tr adresi üzerinden erişilir. Bakanlık denetimlerinde sözleşmenin "var" sayılabilmesi için İSG-KATİP'te kayıtlı olması zorunludur; sistemde görünmeyen hizmet, hukuken yapılmamış kabul edilir.
Yasal Dayanak
İSG-KATİP, doğrudan tek bir yönetmelikle değil, birkaç düzenleyici metnin birlikte uygulanması ile çalışır:
- 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu (RG: 30.06.2012, Sayı: 28339) — işyerlerine işyeri hekimi ve İSG uzmanı bulundurma yükümlülüğünü getirir.
- İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği (RG: 29.12.2012, Sayı: 28512) — sözleşmelerin İSG-KATİP'e kaydedilmesi gerekliliğini düzenler.
- İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik (RG: 29.12.2012, Sayı: 28512) — atama ve görev sürelerinin elektronik kayıt zorunluluğunu içerir.
Sistemin Devreye Alınması
Sistemin altyapısı 2012 yılında 6331 Sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesiyle birlikte oluşturulmuş, kademeli geçiş süreci sonrasında 1 Ocak 2014 itibarıyla kullanımı zorunlu hale gelmiştir. Bu tarihten itibaren atamalar, kâğıt sözleşme ile değil yalnızca İSG-KATİP üzerinden geçerli olarak tanımlanmaya başlanmıştır.
2020 sonrasında sistem yeniden yapılandırılmış ve İSG-KATİP 2.0 olarak yenilenmiştir. Bu sürümde atama yapılabilmesi için İSG profesyonelinin atama yapılan işyerinde veya OSGB'de SGK kaydının bulunması zorunludur — eski sürümde mümkün olan "kâğıt üstünde sözleşme" pratiği bu güncellemeyle teknik olarak engellenmiştir.
Kim Hangi Amaçla Kullanır?
İSG-KATİP üç temel kullanıcı grubunu kapsar:
- İşverenler: İşyeri hekimi ve İSG uzmanı atamasını onaylar; sözleşme bitişlerini takip eder.
- İSG profesyonelleri: Bireysel hesaplarından kendilerine yapılan atamaları onaylar, sertifika vize durumunu görür.
- OSGB yetkilileri: Hem hizmet verdikleri firmalar adına atama yapar, hem de kurum içi personel görevlendirmelerini sisteme işler.
Sözleşme Türleri
Sistemde üç farklı atama tipi tanımlanır:
- Bireysel Sözleşme: İşyerinin doğrudan bir İSG profesyoneli ile yaptığı sözleşme. Profesyonelin ilgili işyerinde SGK kaydı olması gerekir.
- OSGB Sözleşmesi: İşyerinin OSGB ile yaptığı kurumsal hizmet sözleşmesi. OSGB sonrasında kendi bünyesindeki personeli işyerine atar.
- OSGB Personel Sözleşmesi (Kurum İçi Atama): OSGB'nin kendi bünyesinde çalıştırdığı işyeri hekimi, İSG uzmanı veya diğer sağlık personeli için yapılan iç atama.
e-Devlet Üzerinden Giriş
İSG-KATİP'e erişim e-Devlet Kapısı'ndan kimlik doğrulaması ile yapılır. turkiye.gov.tr/acshb-isg-katip kısayolu kullanıcıyı doğrudan sisteme yönlendirir. Sistem hem bireysel TC kimlik numarası hem de yetkili olunan kurumsal hesaplar üzerinden giriş yapma imkânı sunar.
İşveren Onay Süreci
OSGB veya İSG profesyoneli atama oluşturduktan sonra, sözleşmenin geçerli sayılabilmesi için işveren onayı şarttır. Onay akışı şöyle işler:
- OSGB veya İSG profesyoneli sisteme atama kaydı oluşturur.
- Atama, işverenin İSG-KATİP hesabında "Onay Bekleyenler" sekmesine düşer.
- İşveren, e-Devlet şifresiyle sisteme giriş yaparak atamayı onaylar.
- Sistemde sözleşme "Aktif" duruma geçer ve resmi olarak hizmet başlar.
İşveren onayı olmayan atama, sistemde "Onay Bekliyor" durumunda kalır ve denetimde geçerli sözleşme sayılmaz.
SGK Kaydı Şartı
İSG-KATİP 2.0 ile birlikte getirilen kritik kural, atama yapılan İSG profesyonelinin ilgili işyerinde veya OSGB'de aktif SGK kaydının bulunmasıdır. Sistemde SGK doğrulaması otomatik yapılır:
- Bireysel sözleşmede İSG profesyonelinin işyerinde sigortalı olması.
- OSGB personel sözleşmesinde profesyonelin OSGB'de sigortalı olması.
- Tam zamanlı sözleşme için tek bir işverende SGK kaydı bulunabilir; aynı kişi aynı anda iki tam zamanlı sözleşme yapamaz.
Sertifika Vize Takibi
İSG profesyonellerinin sertifikaları beş yılda bir vize gerektirir. Sertifika geçerlilik tarihi geçmişse, İSG-KATİP atama yapılmasına izin vermez. Aktif atamaları olan profesyonellerin vize bitiş tarihi yaklaştığında sistem uyarı verir; vize için Bakanlık'a başvurulması gerekir.
Sözleşme Bitişi ve Yenileme
Sözleşmeler genellikle bir yıl süreyle yapılır ve süre bitiminden önce yenilenmediği takdirde sistemde otomatik olarak pasif duruma geçer. Yenileme, mevcut sözleşmenin bitiminden önce yeni sözleşme oluşturularak yapılır; bu sırada hizmette boşluk oluşmamasına dikkat edilmelidir. Bakanlık denetiminde "geçmiş tarihte aktif sözleşme yoktu" tespiti idari para cezası gerekçesidir.
Denetimde İSG-KATİP'in Yeri
Bakanlık iş müfettişleri saha denetimlerinde işyerinin İSG-KATİP kayıtlarına doğrudan erişir. Aşağıdaki durumlar denetimde olumsuz tespit nedenidir:
- İSG-KATİP'te aktif sözleşme bulunmaması.
- Sözleşmenin "Onay Bekliyor" durumda olması (işveren onaylamamış).
- Atanan İSG profesyonelinin sertifika vizesinin geçmiş olması.
- Atama süresinin kanunda öngörülen minimum saatten az olması (6331 Md 8 ve ilgili Yönetmelik).
İdari Para Cezası
İSG hizmeti almama veya sözleşmeyi İSG-KATİP'e kayıt etmeme, 6331 Sayılı Kanun'un 26'ncı maddesi çerçevesinde idari para cezası gerektirir. Ceza miktarları her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenir ve ÇSGB tarafından yıllık olarak ilan edilir; tehlike sınıfı ve çalışan sayısı katsayılı olarak uygulanır. Güncel rakamlar için Bakanlığın yıllık Tebliğine bakılması gerekir.
Yaygın Hatalar
- Onaysız sözleşme: OSGB atamayı yapar, işveren onaylamayı unutur. Bu süre boyunca işyeri kayıt dışı sayılır.
- Eski sertifika ile atama denemesi: Vize süresi dolmuş profesyonel için sistem atamayı reddeder; vize tamamlanana kadar atama yapılamaz.
- SGK kaydı eksikliği: İSG profesyoneli işyerinde sigortalı değilse atama hatası alınır.
- Sözleşme yenileme gecikmesi: Sözleşmenin bitmesinden sonra yenilenmesi geriye dönük açığı kapatmaz.
İSG-KATİP'teki firma atamalarınızı ve sertifika vize tarihlerinizi tek panelde takip etmek isteyenler Riskmatik'in İSG-KATİP modülünü inceleyebilir. Bakanlık sistemiyle eşleşen kayıtlar üzerinden eksik ve süresi geçen sözleşmeler için uyarı alırsınız.