İş sağlığı ve güvenliği (İSG) yazılımı seçimi, bir OSGB veya işletme için kritik bir karardır. Yanlış seçim sadece para kaybı değil — verilerin başka platforma taşınmaması, mevzuat uyumsuzluğu nedeniyle Bakanlık denetiminde sorun yaşanması, çalışanların yeni sisteme adapte olamaması gibi ağır maliyetler doğurur.
Bu rehberde İSG yazılımı seçerken değerlendirmen gereken 10 kritik kriteri sırayla ele alıyoruz. Her kriter için sorman gereken net soruları ve dikkat noktalarını paylaşacağız.
Kriter 1: Türk Mevzuatına Tam Uyum
İSG yazılımı seçerken sorulacak ilk soru: "6331 sayılı İSG Kanunu ve ilgili yönetmeliklere tam uyum sağlıyor mu?"
Kontrol etmen gereken yönetmelikler:
- İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği (RG: 28512)
- İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelik (RG: 28681, son değişiklik 31615)
- İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği (RG: 28509)
- İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği
- Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik
Dikkat: Yabancı menşeli yazılımlar genellikle Türk mevzuatına tam uyum sağlamaz. ISO standartlarına uyumlu olmaları yeterli değildir — Bakanlık denetiminde Türk mevzuatı esas alınır.
Kriter 2: Risk Analizi Metodolojileri
Türkiye'de en yaygın kullanılan iki yöntem:
- Fine Kinney (R = Olasılık × Frekans × Şiddet) — değişken maruziyet için
- 5x5 Risk Matrisi (Olasılık × Şiddet) — pratik ekip değerlendirmeleri için
Yazılım her iki metodolojiyi de desteklemelidir. Sadece birini destekleyen yazılımlar farklı sektörlerdeki müşterileriniz için yetersiz kalır.
Ayrıca:
- Risk skor aralıklarının (200, 400 vb. eşikler) yazılımda özelleştirilebilir olması
- Önlem almadan önce ve sonra (inherent vs. residual) risk skorunu ayrı hesaplama
- Sektör bazlı tehlike şablonları
Detaylı karşılaştırma için Fine Kinney Risk Analizi Yöntemi ve 5x5 Risk Matrisi yazılarımıza bakabilirsiniz.
Kriter 3: Yapay Zeka (AI) Desteği
2026'da AI desteksiz İSG yazılımı seçmek geriye doğru atılan bir adımdır. AI sayesinde:
- Sektör/NACE bazlı tehlike önerisi — manuel tehlike girmek yerine AI öneri sunar
- Risk skor önerisi — geçmiş analizlerden öğrenerek olasılık/şiddet tahmin eder
- Önlem önerisi — her tehlike için sektörel önlem listesi üretir
- Saha gözlem raporlarını profesyonel rapora çevirme
- Eğitim sunumu otomatik üretimi
Sorulması gereken sorular:
- Hangi AI modeli kullanılıyor? (GPT, Gemini, Claude vb.)
- AI çıktıları düzenlenebilir mi?
- Veri gizliliği nasıl sağlanıyor (AI'a giden veriler nereye gidiyor)?
Kriter 4: Online (Bulut Tabanlı) Çalışma
2026'da masaüstüne kurulan İSG yazılımı tercih etmenin tek bir geçerli sebebi kalmadı. Bulut tabanlı (SaaS) yazılımlar:
- Her yerden erişim — saha, ofis, mobil
- Otomatik güncelleme — mevzuat değişikliklerinde yazılımı sen güncellemen gerekmiyor
- Otomatik yedekleme — bilgisayar arızasında veri kaybı yok
- Ekip çalışması — birden fazla kullanıcı aynı projeyi düzenleyebilir
- Kurulum derdi yok — hesap aç, kullanmaya başla
Dikkat: Bulut tabanlı yazılımlarda verilerin nerede saklandığı önemlidir. KVKK uyumu için tercihen Türkiye'de veya AB ülkelerinde barındırma olmalıdır.
Kriter 5: Mobil Uygulama / Mobil Uyum
Saha gözlem, iş kazası bildirimi gibi işlemler için mobil destek şarttır. Sorulacaklar:
- iOS ve Android uygulaması var mı?
- Mobil ve web arasında veri senkronizasyonu nasıl?
- Çevrimdışı kullanım var mı? (saha şartlarında internet olmayabilir)
- Fotoğraf çekip rapora ekleme yapılabiliyor mu?
- Mobil arayüz Türkçe mi?
Kriter 6: Modül Çeşitliliği
İSG süreçleri sadece risk analizinden ibaret değildir. İhtiyacın olan modüller:
- Risk Analizi (Fine Kinney + 5x5)
- Acil Durum Eylem Planı (kat planı editörü ile)
- Saha Gözlem (mobil + fotoğraflı)
- İş Kazası Yönetimi (ESAW kodlama, kök neden analizi)
- Düzeltici Faaliyet (DÖF) Takibi
- Eğitim Yönetimi (sunum, katılım, sertifika)
- Yıllık Çalışma Planı
- İSG Kurulu Yönetimi
- KKD Yönetimi
- NACE Sorgulama
Sadece risk analizi yapan yazılımlar ucuz görünebilir ama her modül için ayrı yazılım almak hem pahalı hem de veri silosu yaratır.
Kriter 7: Ücretsiz Deneme veya Ücretsiz Plan
İSG yazılımı seçimi uzun vadeli bir karardır. Demo videolarına bakarak karar verme — mutlaka ücretsiz deneme iste. Sorulacaklar:
- Kayıt olmadan deneyebiliyor muyum?
- Ücretsiz planın limitleri nedir? (firma sayısı, çalışan sayısı, modül kısıtlaması)
- Deneme süresi sonunda verilerim ne olur?
- Kredi kartı gerekiyor mu?
İyi bir İSG yazılımı, kullanıcının değerini görmesi için kayıtsız demo veya kredi kartsız deneme sunar.
Kriter 8: Mevzuata Uygun PDF/Word Çıktıları
Bakanlık denetiminde dijital sistem yetmez — mevzuata uygun PDF rapor çıktısı da olmalıdır. Kontrol edilecekler:
- Risk analizi raporu yönetmelik formatına uygun mu?
- ADP raporu Madde 12'de istenen 7 zorunlu içeriği kapsıyor mu?
- Çıktıda firma logosu, antet, imza alanı var mı?
- Word formatına dışa aktarma var mı? (sonradan düzenleme için)
- Türkçe karakter sorunu yaşanıyor mu?
Detaylı bilgi için ADP Madde 12 zorunlu içerikler rehberimize bakabilirsiniz.
Kriter 9: Çoklu Firma / OSGB Desteği
Eğer OSGB'ysen veya birden fazla şubesi olan bir işletmeysen:
- Tek hesapta birden fazla firma yönetilebiliyor mu?
- Firmalar arası geçiş kolay mı?
- Her firma için ayrı kullanıcı yetkisi tanımlanabiliyor mu?
- Müşteri (firma) sayısı için sınır var mı?
- Firma bazlı raporlama mümkün mü?
Tek firma için tasarlanmış yazılımlar OSGB'ler için yetersiz kalır.
Kriter 10: Müşteri Desteği ve Eğitim
En iyi yazılım bile kullanılmıyorsa hiçbir işe yaramaz. Sorulacaklar:
- Türkçe destek var mı?
- Ne kadar sürede yanıt veriliyor?
- Kullanım eğitimi/video rehberler mevcut mu?
- SSS bölümü güncel mi?
- Destek ekibi İSG bilgisine sahip mi (sadece teknik destek değil)?
Karar Verme Şablonu
10 kriteri karşılaştırma tablosuna döküp her yazılım için 1-5 puan verin. Toplam puanı en yüksek yazılım sizin için en uygun olan olabilir. Ancak bazı kriterler sizin için diğerlerinden daha önemli olabilir:
- OSGB iseniz: Kriter 9 (çoklu firma) ve Kriter 6 (modül çeşitliliği) ön planda olmalıdır.
- Tek işletme iseniz: Kriter 4 (online), Kriter 7 (ücretsiz deneme) ve Kriter 1 (mevzuat uyumu) öne çıkar.
- Saha ekibiniz büyükse: Kriter 5 (mobil) çok önemlidir.
Türkiye'deki Önemli İSG Yazılımları
2026 itibariyle Türkiye'de yaygın kullanılan bazı online İSG yazılımları:
- Riskmatik — AI (Google Gemini) destekli, online, 15+ modül, ücretsiz başlangıç planı, OSGB için çoklu firma desteği
- RiskAsistan — Mevzuat odaklı, AI chatbot
- RiskAI — Mobil odaklı, fotoğraftan AI risk tespiti
- RiskSoft — Web tabanlı, çoklu kullanıcı
Her birinin güçlü ve zayıf yönleri farklıdır. Ücretsiz denemeleriyle test edip kendi ihtiyacınıza en uygun olanı seçin.
Sık Yapılan Hatalar
- Demo videoyla karar vermek — mutlaka deneme hesabı açın
- Sadece fiyat odaklı seçim — ucuz yazılım veri taşıma maliyetiyle pahalıya patlayabilir
- Excel'de devam etmek — Excel risk analizi yapmaz, sadece tablodur
- Yabancı yazılım seçmek — mevzuat uyumu ve Türkçe destek sorunu yaşarsınız
- Veri yedekleme sormamak — yıl sonunda verilerinize erişim mümkün mü?
Sonuç
İSG yazılımı seçimi 5 dakikalık bir karar değildir. 10 kriterin her birini değerlendirin, mutlaka ücretsiz deneme alın, mevcut müşterilerle konuşun ve bütçenize göre en mantıklı kararı verin.
Yazılım seçtikten sonra ilk 1 ayı geçiş dönemi olarak değerlendirin — eski sistemden yeniye veri taşıma, ekip eğitimi ve süreç adaptasyonu için yeterli zaman ayırın.
Yukarıdaki 10 kriterin tamamını karşılayan bir İSG yazılımı denemek istersen Riskmatik'e ücretsiz kayıt olabilirsin. Online, AI destekli (Google Gemini), 15+ modül, OSGB için çoklu firma desteği ve KVKK uyumlu altyapı sunuyoruz. Kredi kartı gerekmez.